صفحه اصلی درباره ما::ارتباط با ما
.
 
Skip Navigation Links
.
امکان عضويت براي تمام مخاطبان به عنوان خبرنگار افتخاري در سايت باشگاه خبرنگاران افتخاري آريا فراهم شد. خوانندگان محترم خبرگزاري آريا مي توانند با عضويت در باشگاه خبرنگاران افتخاري خبرگزاري آريا، اخبار خود را براي ما ارسال نمايند تا پس از بررسي و تاييد به نام ارسال کننده در سايت باشگاه منتشر شود.
متن مقاله

مسئوليت ما در برابر يک پديده مذموم
نویسنده: زهرا شهرام بخت
مترجم:
ارسال کننده: انتخاب سردبير
18 تير 1393


اسلام ديني همه جانبه است که به تمام ابعاد زندگي آدمي مي پردازد. در اسلام، انسان مقام والايي دارد و رسيدگي به تمام ابعاد شخصيتي او امري با اهميت است.

اين رسيدگي به اين منظور است تا آدمي از تمام اموري که فکر او را به خود مشغول مي دارد، روي بگرداند و به وظيفه اي که خداوند به عهده او گذاشته است، بپردازد. اين وظيفه همانا ستايش معبود و غور در اسرار هستي است. به همين دليل در قرآن دستگيري نيازمندان و برآوردن حاجات آنها سفارش شده است. در بسياري از آيات آمده است به در راه ماندگان، يتيمان و نيازمندان کمک شود: «در حقيقت کساني که کتاب خدا را مي خوانند و نماز برپا مي دارند و از آنچه بديشان روزي داده ايم نهان و آشکارا انفاق مي کنند اميد به تجارتي بسته اند که هرگز زوال نمي پذيرد.» (29/35) همچنين خداوند در کتاب خود تأکيد زيادي کرده است تا کمک به فقرا بدون هيچ منت و آزاري باشد.

بسياري از مردم با منت گذاشتن مستمندان ارزش کار خير خود را از بين مي برند: «اي کساني که ايمان آورده ايد، صدقه هاي خود را با منّت و آزار، باطل مکنيد، مانند کسي که مالش را براي خودنمايي به مردم، انفاق مي کند و به خدا و روز بازپسين ايمان ندارد. پس مَثَل او همچون مَثَل سنگ خارايي است که روي آن ، خاکي (نشسته ) است، و رگباري به آن رسيده و آن (سنگ ) را سخت و صاف بر جاي نهاده است . آنان (=رياکاران ) نيز از آنچه به دست آورده اند، بهره اي نمي برند و خداوند، گروه کافران را هدايت نمي کند.» (264/2) از طرفي ديگر خداوند موکدا فرموده است که برخي نيازمندان سائل نيستند، بدين معنا که هيچ کس در نمي يابد آنان مستمندند و به دستگيري نياز دارند. اين وظيفه هر مسلماني است که احوال ديگر مسلمانان را زير نظر داشته باشد و در کمک به آنها پيشدستي کند: «اين صدقات براي آن دسته از نيازمنداني است که در راه خدا فرومانده اند و نمي توانند (براي تأمين هزينه زندگي ) در زمين سفر کنند. از شدت خويشتنداري ، فرد بي اطلاع ، آنان را توانگر مي پندارد. آنها را از سيمايشان مي شناسي . با اصرار، (چيزي ) از مردم نمي خواهند. و هر مالي (به آنان ) انفاق کنيد، قطعا خدا از آن آگاه است .» (273/2)

پيامبر نيز بر احوال فقرا آگاه بود و به آنها رسيدگي مي کرد. ايشان حتي قبل از مبعوث شدن نيز به مستمندان و يتيمان کمک مي کردند. سنت رسيدگي به فقرا و آگاه بودن از احوال افراد جامعه از پيامبر به ائمه سريان يافت. انفاق و کمک به فقرا و يتيمان يکي از شاخصه هاي اخلاقي برجسته امام علي(ع) است. اين حضرت با آن که خود زندگي زاهدانه اي داشت، از فقرا دلجويي مي کرد و پدر تمام يتيمان بود. در نظر ايشان فقر امري مذموم بود؛ چنان که در يکي از احاديث خطاب به فرزند خود فرموده است: «اي پسرم من بر تو از تنگدستي مي ترسم. پس از تنگدستي به خدا پناه بر که تنگدستي شکست و کمبود دين است و جاي سرگرداني خرد است و موجب دشمني.» (رضي، 1351،1238) اين خصوصيت اخلاقي امام نزد عارفان و مومنان بسيار با اهميت بود؛ آنچنان که عارفان مسلمان نيز زندگي زاهدانه اي داشتند و در عين حال فقرا را اطعام مي کردند و يتيمان را مي نواختند. بايزيد بسطامي در اين مورد گفته است: «هر که قرآن بخواند و به جنازه مسلمانان حاضر نشود و به عيادت بيماران نرود و يتيمان را نپرسد و دعوي اين حديث کند، بدانيد مدعي است.» در تذکره الاوليا در توجه به نيازمندان آمده است که يکي از عارفان به نام عبدالله بن مبارک هنگام حج در خواب ديد که فرشتگان مي گفتند در آن سال فقط حج شخصي به نام علي بن موفق مورد قبول بوده است. عبدالله بن مبارک به ديدار اين شخص رفت و دريافت او در تمام عمر آرزو داشته به حج برود، اما وقتي به مستمند بودن همسايه اش پي برده، تمام خرج حج خود را به او بخشيده است. (عطار، 1372، 214)

اسلام سعي در از بين بردن معضلات اجتماعي دارد و فقر يکي از آسيب هاي جامعه است که باعث مي شود آدمي از دين و اخلاقيات به دور باشد. چنين انساني ممکن است تحت فشار شديد حوائج اوليه اش مثل خوراک و مسکن و پوشاک براي برآورده شدن نياز خود تمام کدهاي اخلاقي را زيرپا مگذارد. به همين دليل يکي از اعمالي که در اسلام بدان بسيار سفارش شده خمس و زکات است: «و نماز را بر پا داريد و زکات بدهيد و با رکوع کنندگان رکوع کنيد.» (43/2) «و مردان و زنان با ايمان دوستان يکديگرند که به کارهاي پسنديده وا مي دارند و از کارهاي ناپسند بازمي دارند و نماز را بر پا مي کنند و زکات مي دهند و از خدا و پيامبرش فرمان مي برند. آنانند که خدا بزودي مشمول رحمتشان قرار خواهد داد که خدا توانا و حکيم است.» (71/9)

در عين حال در عرفان و تصوف اسلامي از فقري سخن رفته که با فقر مذموم در اسلام در تقابل است. درباره اين فقر است که خداوند در قرآن فرموده است: «اي مردم شما به خدا نيازمنديد و خداست که بي نياز ستوده است.» (15/35) اين فقر يکي از مقامات والاي عرفاني است که بيانگر نيازمندي به خداوند و بي نيازي به غير اوست. پيامبر در اين زمينه فرموده است: «الفقر فخري و به افتخر» (سجادي، 1389، 23)

هر کسي را پرواي آن نيست که در باب اين فقر سخن براند. اين فقر خاص انبيا و ائمه و پاکان است، اما اگر انسان امروزي قادر شود از غير بي نياز گردد و فقط به خداوند محتاج باشد و به گفته هاي پيامبر و ائمه جامه عمل بپوشاند، به انساني غني بدل خواهد شد و معناي فقر واقعي را درخواهد يافت. در آن صورت فکر او ديگر مشغول ماديات نخواهد بود و او به مسائل بزرگ تري مي انديشد. در آن زمان نه تنها فقر مادي که فقر فرهنگي نيز که در اين روزگار دامنگير جامعه گرديده، از جامعه رخت بر مي بندد و غناي واقعي، سراسر جامعه را فرا مي گيرد و انسان قادر خواهد بود به وظيفه خود که همان عبادت معبود و دريافتن اسرار هستي است، دست يابد.




نام نظردهنده:
پست الکترونیک:
متن نظر: *
نظرات شما:
1

سایر مقاله های ارسالی:
9 آبان 1395 انديشه زندگي در حکم سلف سرويس است
2 آذر 1394 اجتماعي نوزادان معتاد در مجلس؛ روزانه چند معتاد در کشور متولد مي شود؟
2 آذر 1394 اجتماعي از دختران فراري و زنان در معرض خشونت تا کارتن خوابي با رنگ و بوي زنانه !
2 آذر 1394 اجتماعي معاون رئيس جمهور در امور زنان بيان کرد / حمايت از زنان براي استفاده از ظرفيت شرکت‌هاي دانش بنيان
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از زهرا شجاعي/حوزه مردانه سياست و نقش زنان
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از هادي خانيکي/نسبت نابرابر مهارت‌ها و جايگاه زنان
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از شهيندخت مولاوردي /دولت اعتدال و اميد زنان
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از ابوالفضل شکوري/زنان مديراني معتدل تر از مردان
2 آذر 1394 اجتماعي انتقادات و پيشنهادات دکتر ناصر مهدوي/گفتمان اعتدال؛ از ارسطو تا روحاني
2 آذر 1394 اجتماعي روايت جلودارزاده از دومين نمايشگاه نقش آفريني زنان در توسعه پايدار/نقش زن ايراني در خروج از رکود پررنگ مي‌شود
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از دکتر مرتضي دهقان‌نژاد/زنان متنفذ دربار صفوي
2 آذر 1394 اجتماعي احمدپورنجاتي در دومين همايش ملي اعتدال/جاي خالي تفاهم مفهومي واژه اعتدال در بخش انديشه‌ورز جامعه
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از سعيد معيدفر، جامعه شناس/تحقق مطالبات زنان در گرو به کارگيري اهرم‌هاي فشار
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از علي محمد حاضري/مشارکت سياسي بانوان مطالبه‌اي زودرس
2 آذر 1394 اجتماعي يادداشتي از غلامرضا انصاري/حذف زنان از عرصه مديريت، محصول توسعه نيافتگي
15 مهر 1393 اجتماعي چرخه خواب چيست و چقدر خواب کافي است؟
14 مهر 1393 خواندني ها خوشبختي چه رنگيه؟
13 مهر 1393 خواندني ها شکم چاق بيمارتان مي کند
12 مهر 1393 اقتصادي اشتباهاتي که جهان را درگير بحران کرد
9 مهر 1393 مديريت 10 مهارت ارتباطي که بايد کسب کنيم
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ...
Copyright © 2004-2008 Arya Youth Analysts Clup, All rights reserved.